เมื่อมหาวิทยาลัยคาดหวังงานวิจัย มหาวิทยาลัยก็ควรจัดทรัพยากรพื้นฐานให้เพียงพอ

พันธุ์ปิติ เปี่ยมสง่า 23 กันยายน 2569 · แชร์กับ สาธารณะ วาระ 5.1 การประชุมสภามหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ ครั้งที่ 9/2569 วันจันทร์ที่ 28 กันยายน 2569 ผมเสนอวาระเรื่อง “การจัดให้มีค่าสนับสนุนการทำวิจัยขั้นพื้นฐานเชิงนโยบาย เพื่อส่งเสริมการผลิตและเผยแพร่ผลงานวิชาการอย่างมีคุณภาพ เป็นธรรม และยั่งยืน” รายละเอียดอยู่ที่ลิงก์ในคอมเมนต์ หลักคิดของเรื่องนี้ค่อนข้างตรงไปตรงมา เมื่อมหาวิทยาลัยกำหนดให้การวิจัยและการตีพิมพ์เป็นส่วนหนึ่งของภารกิจ และในหลายกรณีนำไปใช้ในการประเมิน ต่อสัญญา หรือพิจารณาความก้าวหน้าในอาชีพ ก็ควรมีทรัพยากรพื้นฐานที่ทำให้บุคลากรสามารถทำภารกิจนั้นได้จริง ทรัพยากรพื้นฐานในวันนี้ไม่ได้มีเพียงโต๊ะทำงานหรือห้องปฏิบัติการ แต่รวมถึงเครื่องคอมพิวเตอร์ที่เหมาะสม เครื่องมือและบริการ AI ซอฟต์แวร์ ฐานข้อมูล ตลอดจนค่าใช้จ่ายในการเผยแพร่ผลงาน (APC) ในกรณีที่จำเป็น ประเด็นสำคัญจึงไม่ใช่ว่า "มหาวิทยาลัยต้องออกค่าใช้จ่ายทุกอย่างให้ทุกคน" แต่คือเราควรมีระบบที่ตอบได้ว่า * อะไรคือทรัพยากรขั้นต่ำที่มหาวิทยาลัยควรจัดให้ * อะไรควรเป็นบริการกลาง อะไรควรเป็นสิทธิรายบุคคล หรือใช้ระบบร่วมจ่าย * การสนับสนุนควรแตกต่างกันอย่างไรตามลักษณะของสาขาและงาน * ถ้ามหาวิทยาลัยกำหนดความคาดหวังด้านผลงานไว้สูง ทรัพยากรและระยะเวลาที่จัดให้สอดคล้องกับความคาดหวังนั้นหรือไม่ * และหากผลงานตีพิมพ์มีผลต่อการต่อสัญญาหรือการจ้างงาน จะทำอย่างไรให้กระบวนการประเมินมีความเป็นธรรมและคำนึงถึงสิ่งที่บุคลากรควบคุมได้จริง ข้อเสนอจึงไม่ได้เสนอให้ตั้งงบประมาณก้อนใหญ่ขึ้นมาทันที แต่เสนอให้เริ่มจาก "ข้อมูลจริง ทางเลือกเชิงนโยบาย และโครงการนำร่องหนึ่งปี" แล้วติดตามผลทั้งด้านคุณภาพ ความคุ้มค่า และความเป็นธรรม ก่อนพิจารณาระยะยาว ผมคิดว่าหลักการหนึ่งที่ควรชัดคือ เมื่อองค์กรกำหนดความคาดหวังต่อผลงาน องค์กรก็ควรรับผิดชอบต่อเงื่อนไขและทรัพยากรที่ทำให้คนสามารถสร้างผลงานนั้นได้ด้วย วันที่ 28 กันยายนนี้ เป็นวาระเสนอให้สภามหาวิทยาลัยพิจารณาครับ